Μια σημαντική διευκρίνιση από τον e-ΕΦΚΑ έρχεται να ξεκαθαρίσει ένα ζήτημα που για χρόνια δημιουργούσε παρερμηνείες σε ασφαλισμένους και υπηρεσίες συντάξεων. Πρόκειται για την προϋπόθεση των 3.600 ημερών ασφάλισης που πολλοί θεωρούσαν απαραίτητη προκειμένου να αναγνωριστούν πλασματικοί χρόνοι και να χρησιμοποιηθούν για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος.

Στην πράξη, αρκετοί ασφαλισμένοι είχαν την εντύπωση ότι χωρίς 3.600 ημέρες πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης δεν μπορούσαν να αξιοποιήσουν τους πλασματικούς χρόνους που προβλέπει η νομοθεσία. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη και εξαρτάται από το καθεστώς με το οποίο θεμελιώνεται το συνταξιοδοτικό δικαίωμα.

Οι πλασματικοί χρόνοι αποτελούν περιόδους που δεν αντιστοιχούν σε πραγματική εργασία, αλλά μπορούν να συνυπολογιστούν ως ασφαλιστικός χρόνος. Τέτοιες περίοδοι είναι η ανεργία, η ασθένεια, η κύηση και η λοχεία, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις λαμβάνεται υπόψη και ο χρόνος κατά τον οποίο κάποιος λάμβανε σύνταξη αναπηρίας. Μέσω αυτών των αναγνωρίσεων, πολλοί ασφαλισμένοι συμπληρώνουν τις απαιτούμενες προϋποθέσεις για να αποκτήσουν δικαίωμα σύνταξης.

Η υποχρέωση των 3.600 ημερών δεν υπήρχε εξαρχής στο ασφαλιστικό σύστημα. Εισήχθη με τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν το 2010 και αφορούσε συγκεκριμένες κατηγορίες ασφαλισμένων, των οποίων οι όροι συνταξιοδότησης μεταβλήθηκαν με τις τότε ασφαλιστικές μεταρρυθμίσεις. Μετέπειτα, η διάταξη διατηρήθηκε και σε επόμενες νομοθετικές παρεμβάσεις.

Η νέα διευκρίνιση που έδωσε ο ΕΦΚΑ στις 30 Απριλίου ξεκαθαρίζει ότι το όριο των 3.600 ημερών δεν μπορεί να εφαρμόζεται αδιάκριτα σε όλες τις περιπτώσεις. Η απαίτηση αυτή αφορά μόνο όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με τις διατάξεις που διαμορφώθηκαν μετά τις αλλαγές του 2010. Αντίθετα, όταν η συνταξιοδότηση βασίζεται σε προϋποθέσεις που παρέμειναν αμετάβλητες ή σε καθεστώτα που ίσχυαν πριν από τις συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις, οι πλασματικοί χρόνοι μπορούν να χρησιμοποιηθούν χωρίς να απαιτείται η συμπλήρωση 3.600 ημερών ασφάλισης.

Η διάκριση αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς επηρεάζει άμεσα χιλιάδες ασφαλισμένους. Σε πολλές περιπτώσεις, η εφαρμογή του κανόνα των 3.600 ημερών οδήγησε σε απορρίψεις αιτημάτων συνταξιοδότησης, παρότι οι ενδιαφερόμενοι ενδεχομένως δεν υπάγονταν στις κατηγορίες για τις οποίες ίσχυε η συγκεκριμένη προϋπόθεση.

Για το λόγο αυτό, ο ΕΦΚΑ ζητά από τις αρμόδιες υπηρεσίες να επανεξετάσουν υποθέσεις που κρίθηκαν με διαφορετικό τρόπο στο παρελθόν. Αυτό σημαίνει ότι ασφαλισμένοι οι οποίοι είδαν το αίτημά τους να απορρίπτεται λόγω έλλειψης 3.600 ημερών ασφάλισης ενδέχεται πλέον να έχουν τη δυνατότητα να ζητήσουν νέα αξιολόγηση της περίπτωσής τους.

Υπάρχει, ωστόσο, μία σημαντική εξαίρεση. Η στρατιωτική θητεία εξακολουθεί να διέπεται από ειδικό νομοθετικό πλαίσιο και για τη χρήση της στη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος εξακολουθούν να ισχύουν οι προϋποθέσεις που προβλέπουν τη συμπλήρωση συγκεκριμένου αριθμού ημερών ασφάλισης.

Το βασικό μήνυμα της νέας οδηγίας είναι ότι δεν αρκεί να εξετάζεται μόνο ο συνολικός αριθμός ημερών ασφάλισης ενός ασφαλισμένου. Εξίσου σημαντικό είναι να διαπιστώνεται με ποιο ακριβώς καθεστώς θεμελιώνεται το συνταξιοδοτικό του δικαίωμα. Από αυτή τη λεπτομέρεια εξαρτάται αν απαιτούνται ή όχι οι 3.600 ημέρες για την αξιοποίηση των πλασματικών χρόνων.

Η διευκρίνιση αυτή αναμένεται να δώσει λύση σε πολλές εκκρεμείς υποθέσεις και να αποκαταστήσει περιπτώσεις ασφαλισμένων που μέχρι σήμερα θεωρούσαν ότι δεν μπορούσαν να συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις συνταξιοδότησης, ενώ στην πραγματικότητα είχαν το σχετικό δικαίωμα.